24 en 25 september 2026 | Maastricht
Academisch erfgoed van alle tijden: collecties, archieven en verhalen in beweging
Op donderdag 24 en vrijdag 25 september 2026 vindt in Maastricht de tweede Ontmoetingsdag Nederland & Vlaanderen plaats. Deze bijeenkomst brengt collega’s uit het academisch-erfgoedveld in Nederland en Vlaanderen samen voor ontmoeting, uitwisseling en verdieping.
De ontmoetingsdag wordt georganiseerd door Stichting Academisch Erfgoed, in samenwerking met Universiteit Maastricht, die dit jaar als gastheer optreedt, en de VLIR Werkgroep Academisch Erfgoed. De bijeenkomst bouwt voort op de eerste gezamenlijke studiedag van de VLIR Werkgroep Academisch Erfgoed en Stichting Academisch Erfgoed, die in januari 2025 plaatsvond aan de Universiteit Antwerpen en in het teken stond van participatie en het betekenisvol betrekken van gemeenschappen bij academische collecties.
Erfgoed tussen verleden en toekomst
Deze tweede editie vindt plaats in het jubileumjaar waarin Stichting Academisch Erfgoed haar 25-jarig bestaan viert. Binnen het jubileumthema Academisch erfgoed van alle tijden staat de vraag centraal hoe academisch erfgoed zich door de tijd heen ontwikkelt, betekenis krijgt en relevant blijft voor nieuwe generaties.
Tijdens de ontmoetingsdag besteden we aandacht aan collecties, universiteitsarchieven, jubilea en nieuwe manieren om erfgoed zichtbaar, bruikbaar en duurzaam toegankelijk te maken. Hoe presenteren universiteiten hun eigen geschiedenis? Welke mogelijkheden bieden digitale technieken voor het ontsluiten van collecties? En hoe komen we tot toekomstbestendige kaders voor de selectie, waardering en overdracht van academische archieven?
De bijeenkomst biedt ruimte om kennis en praktijkervaringen te delen, actuele ontwikkelingen te bespreken en de samenwerking tussen Nederlandse en Vlaamse collega’s verder te versterken.
Programma
Het programma bestaat uit een facultatief voorprogramma op donderdagmiddag en een inhoudelijk hoofdprogramma op vrijdag. De hoofdlijnen van het programma zijn vastgesteld. Namen van enkele sprekers, definitieve presentatietitels en praktische details worden de komende periode nog toegevoegd.
Donderdag 24 september | Voorprogramma
Op donderdagmiddag maken deelnemers kennis met verschillende vormen van academisch erfgoed in Maastricht. Het programma omvat een bezoek aan het Maastricht Museum en het Europa Archief Mathieu Segers, gevolgd door een keuze uit twee rondleidingen. De dag wordt afgesloten met een gezamenlijk conferentiediner in het centrum van Maastricht.
Vrijdag 25 september | Hoofdprogramma
Het hoofdprogramma vindt plaats bij Maastricht University. In het plenaire ochtendprogramma staat de omgang met academisch erfgoed in oudere en jongere universiteiten in Nederland en Vlaanderen centraal.
Na de lunch gaan deelnemers in drie parallelle break-outsessies met elkaar in gesprek over:
- de zelfrepresentatie van universiteiten tijdens jubilea;
- het zichtbaar, bruikbaar en duurzaam toegankelijk maken van academische collecties;
- de selectie, waardering en overdracht van academische archieven.
De belangrijkste inzichten en dwarsverbanden uit de sessies worden aan het einde van de dag plenair samengebracht. We sluiten de ontmoetingsdag af met een informele receptie.
Verder lezen: Forever young?
De Ontmoetingsdag vindt plaats in het jaar waarin Maastricht University haar vijftigjarig bestaan viert. Dat jubileum roept vragen op over de manier waarop een universiteit haar geschiedenis, identiteit en erfgoed presenteert.
In de blog ‘Forever young?’ reflecteert Bart Zwegers, conservator academisch erfgoed bij Maastricht University, op de jarenlange profilering van de UM als jonge en tegendraadse universiteit. Nu de universiteit vijftig jaar bestaat, stelt hij de vraag of het niet tijd is om ook haar geschiedenis en academisch erfgoed nadrukkelijker te omarmen.
De blog sluit direct aan bij de thema’s van de ontmoetingsdag: universitaire zelfrepresentatie, jubilea en de gedeelde verantwoordelijkheid voor het behoud en gebruik van academisch erfgoed.
